Większość firm w Polsce zamierza utrzymać na niezmienionym poziomie wydatki (78%) i liczbę pracowników (92%) potrzebnych do realizacji zadań związanych z procesem digitalizacji. Blisko 8 na 10 firm nie posiada formalnego dokumentu dotyczącego strategii transformacji cyfrowej. O 5 p.p. względem poprzedniego roku do 68% wzrósł odsetek firm deklarujących korzystanie z technologii chmurowych. W tegorocznej edycji badania KPMG, przeprowadzonego w partnerstwie z Microsoft wskaźnik główny Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu zmalał względem poprzedniego roku z 4,8 do 4,4 pkt w dziesięciostopniowej skali. W ujęciu branżowym pozytywnie wyróżnia się branża finansowa, sektor TMT i life sciences. W obszarze strategii cyfrowej przed firmami w Polsce jest dużo do zrobienia. Aż 29% ankietowanych firm w Polsce nie przeznacza wydatków na transformację cyfrową, a 71% nie oddelegowuje pracowników do zadań z nią związanych.
Chociaż poziom cyfryzacji w Polsce stale się podnosi, to proces ten przebiega znacznie wolniej, niż w większości krajów Unii Europejskiej. Polska wciąż odnotowuje straty w stosunku do innych gospodarek wysoko rozwiniętych. Osiągnięty w 2022 roku w rankingu DESI (Digital Economy and Society Index) wynik 40,5 pkt stanowi niespełna 77% średniej unijnej. W 2022 roku Polska zajęła po raz kolejny 24. miejsce wyprzedając jedynie Grecję, Bułgarię i Rumunię.
Wskaźnik główny Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu wynosi 4,4 pkt
Powodzenie procesu transformacji firm zależy od zapewnienia odpowiedniego poziomu czterech obszarów: strategii cyfryzacji, implementacji technologii, cyberbezpieczeństwa i ryzyka oraz potencjału do transformacji. Wskaźnik główny Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu dla firm prowadzących działalność w Polsce wynosi w 2023 roku 4,4 pkt na maksymalnie 10 pkt. Oznacza to spadek z 4,8 pkt rok wcześniej. Mniej firm niż w ubiegłorocznym badaniu deklaruje, że będzie zwiększać inwestycje i zatrudnienie w dziedzinie transformacji cyfrowej. Zmalała również o 0,3 pkt ocena potencjału do transformacji przedsiębiorstw – badane firmy osiągnęły wynik 5,2 pkt. Jest to spowodowane obawami przedstawicieli firm co do gotowości pracowników na nadchodzącą transformację cyfrową. Obszar implementacji technologii odnotował największy spadek ze wszystkich sekcji z 5,3 pkt w 2022 roku do 4,8 pkt w tegorocznej edycji. Wynika to z faktu zmienionych priorytetów w firmach, które powodują, że plany rozwoju technologii cyfrowych w poszczególnych obszarach działania przedsiębiorstw zostają odsunięte w czasie. Z kolei obszar cyberbezpieczeństwa i ryzyka otrzymał w tym roku notę 4,4 pkt – o 0,2 pkt niższą niż rok temu. Niewiele przedsiębiorstw planuje zwiększać wydatki na ten obszar transformacji cyfrowej. Oprócz ogólnie zmniejszonych inwestycji może to wynikać też z tego, że większość firm dość wysoko ocenia swoją gotowość do ochrony przed cyberatakami.
Analizując wskaźnik Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu w poszczególnych sektorach pozytywnie wyróżnia się branża finansowa, sektor TMT (technologia, media i komunikacja) oraz life sciences. To jedyne branże, które osiągnęły wyniki powyżej 5 w skali ocen 1 do 10. Natomiast najgorzej wypada branża motoryzacyjna, transport oraz branża dóbr konsumpcyjnych.
„Co zastanawiające firmy małe i średnie w tym roku wypadły lepiej niż firmy duże. Mniejsze firmy przykładają większą uwagę do strategii cyfryzacji, lepiej realizują jej potencjał oraz skuteczniej implementują technologie cyfrowe. To bardzo zastanawiające i zadaje kłam często lansowanej tezie, że na transformację cyfrową stać tylko największe firmy. Można zaryzykować stwierdzenie, że mali i średni przedsiębiorcy są w chwili obecnej bardziej świadomi znaczenia technologii cyfrowych i są gotowi do bardziej zdecydowanych działań mimo niesprzyjającego otoczenia makroekonomicznego i zawirowań geopolitycznych”
dr Grzegorz W. Cimochowski, Partner i Szef Działu Doradztwa Biznesowego w KPMG w Polsce
Tylko 14% polskich firm planuje zwiększyć wydatki przeznaczone na realizację transformacji cyfrowej
W porównaniu z poprzednią edycją badania, w tym roku zmalał odsetek firm deklarujących zwiększenie wydatków na realizację cyfrowej transformacji. Obecnie zaledwie 14% firm w Polsce chce zwiększyć finansowanie transformacji cyfrowej – co oznacza spadek aż o 7 p.p. względem 2022 roku. Ponad trzy czwarte respondentów planuje utrzymać poziom obecnych wydatków w tym obszarze. Jeszcze większą stagnację można zaobserwować w obszarze zatrudnienia związanego z realizacją procesu digitalizacji. Aż 92% firm biorących udział w badaniu KPMG zamierza utrzymać na niezmienionym poziomie zatrudnienie pracowników oddelegowanych do realizacji transformacji w ciągu najbliższego roku.
Bez zmian w stosunku do ubiegłorocznej edycji Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu pozostał odsetek firm posiadających formalny dokument dotyczący strategii transformacji cyfrowej – wynosi on 21%. Zaledwie 5% z nich planuje taką strategię stworzyć w ciągu najbliższego roku – co oznacza spadek o 4 p.p. względem ubiegłorocznej edycji badania.
Firmy w Polsce polubiły chmurę – już 68% firm deklaruje jej wdrożenie
„Nikt nie ma wątpliwości, że cyfryzacja jest kluczowym elementem zapewnienia odporności polskich przedsiębiorstw, a w efekcie całej gospodarki To właśnie digitalizacja procesów i tworzenie nowych modeli działania opartych na chmurze sprawiły, że firmy utrzymały swoje pozycje konkurencyjne i tworzyły nowe strumienie przychodów. Niepokojące jest, że ponad trzy czwarte organizacji uczestniczących w badaniu nie posiada formalnego dokumentu dotyczącego strategii transformacji cyfrowej, a jedynie 5 proc. planuje ich stworzenie w kolejnym roku”
Piotr Grzywacz, Dyrektor kanału partnerskiego Microsoft w Polsce
Technologią przodującą w polskich firmach w zeszłorocznej edycji badania były rozwiązania chmurowe – ich wykorzystywanie deklarowało wówczas 63% respondentów. Obecnie odsetek firm korzystających z usług chmurowych wzrósł o 5 p.p. do 68%. Najczęściej korzystają z chmury firmy z branży motoryzacyjnej (88%) i sektora ICT (85%).
W ciągu najbliższych trzech lat aż 85% osób odpowiadających za transformację cyfrową w firmach jako model dominujący wskazało chmurę prywatną. Spośród nich 53% ankietowanych będzie stawiać na wykorzystanie własnych serwerów w lokalnej infrastrukturze, a 32% chce korzystać z serwerów zewnętrznych. 15% respondentów deklaruje, że w przeważającej mierze w ciągu kolejnych 3 lat będą przetwarzać dane w chmurze publicznej.
Przechowywanie danych w chmurze niestety często kojarzone z większym niebezpieczeństwem niż magazynowanie ich na lokalnych serwerach. Najczęściej wskazywanym przez przedstawicieli biznesu zagrożeniem jest obawa o bezpieczeństwo informacji – wyraża ją ponad dwie trzecie respondentów.
„Z roku na rok obserwujemy wzrost adopcji rozwiązań chmurowych. Odsetek firm korzystających z rozwiązań chmurowych wzrósł z 63% do 68%. Firmy najczęściej (56%) korzystają z chmury w modelu IaaS, gdzie zewnętrzny dostawca zapewnia infrastrukturę. Równie popularny (55%) jest model SaaS, gdzie dostarczane są usługi aplikacyjne. Ponad 2/3 firm obawia się o bezpieczeństwo informacji przechowywanych w chmurze. Jest to o tyle zastanawiające, że niespełna rok temu wydarzenia za naszą wschodnią granicą dobitnie pokazały, że lokalne serwery są nieporównywalnie mniej bezpieczną formą przechowywania danych niż chmura publiczna. W marcu i kwietniu 2022 r. największy ukraiński bank prywatny dokonał migracji danych z lokalnych serwerów do chmury w niespełna 1,5 miesiąca”
dr Grzegorz W. Cimochowski, Partner i Szef Działu Doradztwa Biznesowego w KPMG w Polsce
„Wraz z utworzeniem nowego regionu przetwarzania danych Azure Poland Central, polscy integratorzy systemów IT, twórcy oprogramowania i wiele innych firm IT są w stanie przełamać kolejne bariery związane z upowszechnieniem chmury. Dotyczy to zwłaszcza organizacji z sektorów regulowanych, takich jak energetyka, bankowość, ubezpieczenia czy administracja publiczna, które definiują szczególne oczekiwania związane z bezpieczeństwem danych i lokalizacją na terenie Polski. Region Microsoft pozwala spełnić te wymagania. Gwarantuje wysoką dostępność, minimalizuje opóźnienia, zwiększa skalowalność i oferuje najnowsze osiągnięcia w rozwoju infrastruktury chmurowej”
Piotr Grzywacz, Dyrektor kanału partnerskiego Microsoft w Polsce
Dynamicznie rośnie znaczenie i popularność sztucznej inteligencji (AI) w polskich firmach. Technologie AI są wykorzystywane najczęściej w marketingu (50% firm) oraz produkcji (46%) i planowaniu łańcucha dostaw (42%). Jedynie 23% firm wykorzystuje AI przy zarządzaniu ceną i promocjami, co może dziwić, bo zwrot z inwestycji w rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji w tym ostatnim obszarze jest największy i najszybszy.
Firmy nie podniosą wydatków na cyberbezpieczeństwo w tym roku
Formalne polityki i procedury w zakresie bezpieczeństwa w sieci stworzono i wdrożono w więcej niż połowie organizacji (60%), jednak w porównaniu z zeszłorocznym badaniem odsetek ten nieznacznie spadł. Ponadto, tylko w niewiele ponad 1/4 firmach został wyodrębniony specjalny, dedykowany dział zajmujący się cyberbezpieczeństwem. 44% przedstawicieli firm uważa w dużym stopniu, że ich firmy są chronione przed cyberzagrożeniami i jednocześnie raczej nie planują podnosić wydatków na cyberbezpieczeństwo w najbliższym roku. Aż połowa ankietowanych zadeklarowała, że nie zamierza zwiększyć swojego budżetu na ten cel, a jeśli tak to tylko w małym stopniu.
Badanie pokazuje również, że znajomość procedur reagowania na incydenty przez pracowników jest obecnie niższa niż w zeszłym roku. Istotny jest również system monitorowania bezpieczeństwa wykorzystywanego oprogramowania, z którego korzysta firma. Niestety w ostatnim roku zmniejszył się odsetek firm posiadających systemy kontrolujące tego typu zagrożenia w swoim łańcuchu dostaw (40%).
Mniej pieniędzy i mniejsze zasoby na cyfryzację w firmach w Polsce
Wyniki Monitora Transformacji Cyfrowej Biznesu wskazują, że aż 29% firm nie przeznacza żadnych środków na transformację cyfrową. W porównaniu z poprzednią edycją raportu odsetek takich firm wzrósł o 18 p.p. Ponad połowa respondentów deklaruje, że wydatki związane z transformacją cyfrową pochłaniają maksymalnie 5% rocznych przychodów, natomiast jedynie średnio co dziesiąta ankietowana firma przeznacza na ten cel więcej środków. Poza nakładami finansowymi, dużą rolę w transformacji cyfrowej odgrywają zasoby kadrowe. Tymczasem 71% ankietowanych przedsiębiorstw nie oddelegowuje ani jednego pracownika do realizacji zadań związanych z transformacja cyfrową. Odsetek takich firm w porównaniu z ubiegłorocznym badaniem wzrósł o 17 p.p. Jednocześnie tylko 28% ankietowanych jest w dużym lub bardzo dużym stopniu przekonanych o gotowości pracowników na zmiany związane z transformacją cyfrową.
