Leków bez recepty będzie coraz więcej. Prognozy pokazują, że globalny rynek preparatów OTC (Over The Counter) będzie rósł średnio o 7 proc. rocznie przez najbliższe 8 lat. Przychody ze sprzedaży mają wzrosnąć z blisko 130 mld dolarów w 2022 roku do prawie 238,5 mld dolarów w roku 2031.
Już dziś bardzo popularne leki bez recepty, będą jeszcze bardziej powszechne. Raport „Globalny rynek leków OTC” przeprowadzony przez Astute Analytica mówi, że w ciągu najbliższych 8 lat wartość sprzedaży wzrośnie o ponad 100 mld dolarów. Skąd taka prognoza?
Duży potencjał wzrostu
Powodem takiej sytuacji jest m.in. łatwa dostępność preparatów – można je kupić w aptece i innych stacjonarnych punktach sprzedaży, a nawet zamówić online. Poza tym, ich zastosowanie jest bardzo szerokie: uśmierzają ból, kaszel, przeziębienie, dolegliwości układu pokarmowego czy pomagają w problemach dermatologicznych. Zawartość farmaceutycznych składników aktywnych (API) w produktach OTC jest regulowana, dlatego są powszechnie uznawane za bezpieczne, również w przypadku stosowania tych środków bez nadzoru lekarza. Wg danych Statista, w Europie w 2022 roku najwięcej sprzedawało się środków na przeziębienie (29,3 proc.) i leków przeciwbólowych (24,6 proc.). Kolejne pod względem popularności kategorie to środki na trawienie i dolegliwości żołądkowe, witaminy oraz pielęgnacja skóry.
Nierzadko wyroby OTC są po prostu wygodniejszą alternatywą, dostępną od ręki w wielu punktach sprzedaży. To kolejny z powodów, dla którego na rynku będą pojawiały się nowe produkty, napędzając wzrost.
Ogromny rynek
„Producenci leków OTC, aby skutecznie dotrzeć do konsumentów, poza inwestycjami w badania i rozwój farmaceutyczny, muszą poważnie potraktować ogromną konkurencję panującą w tym segmencie. Dzięki naszej współpracy z firmami farmaceutycznymi i rozbudowie repozytorium danych dotyczących branży w Polsce, zgromadziliśmy ponad 12 tys. adresów aptek i punktów aptecznych, hurtowni i placówek medycznych oraz ponad 220 tys. punktów handlowych. Te liczby obrazują rozmiar tego rynku.”
Adam Sienkiewicz, Head of Sales z Sagra Technology, firmy IT specjalizującej się w systemach wspierających procesy sprzedażowe
Jak wynika z raportu Astute Analytica, globalnie, najwięcej leków OTC sprzedaje się stacjonarnie, w aptekach zwykłych (60 proc.) i przyszpitalnych (25 proc.). 15 proc. udziału ma kanał online. W 8-letniej prognozie leki przeciwbólowe mają mieć ponad 20-proc. udział w przychodach globalnego rynku leków OTC.
OTC nad Wisłą
W Polsce leki bez recepty mogą być sprzedawane w aptekach, punktach aptecznych, które funkcjonują głównie na wsiach, w sklepach, na stacjach benzynowych oraz w e-aptekach. Jak wynika z raportu firmy IQVIA, wartość polskiego rynku aptecznego w 2022 roku wyniosła 45,4 mld PLN. To o 14,2 proc. więcej niż w roku poprzednim. Leki OTC w Polsce stanowiły niemal połowę (47,1 proc.) wartości sprzedaży aptek ogółem, czyli ok. 21,4 mld PLN.
„Rynek dystrybucji farmaceutyków w Polsce, z powodu wysokiego stopnia obecnych regulacji, jest bardzo sprofesjonalizowany. Spory odsetek producentów preparatów OTC inwestuje w zaawansowane systemy wspierające procesy sprzedażowe, które optymalizują poszczególne etapy łańcucha dostaw, ale nie tylko. Dziś technologie takie jak rozpoznawanie obrazu i sztuczna inteligencja pozwalają również na automatyczną kontrolę ekspozycji oraz stanu zatowarowania produktów w sklepie czy aptece. Z własnych obserwacji, ale także z informacji od naszych klientów wiemy, że wdrożenie np. rozpoznawania obrazu dla merachndisingu i poprawa porządku na aptecznych czy sklepowych półkach przekłada się na wzrost sprzedaży. Można zatem stwierdzić, że sprzedaż leków bez recepty będzie rosła również dzięki technologiom zwiększającym dostępność tych produktów w punktach sprzedaży.”
Adam Sienkiewicz
Coś na rosnący ból
W ujęciu globalnym, za około jedną piątą sprzedaży leków ITC odpowiadają środki przeciwbólowe. Prognoza z omawianego raportu wskazuje, że w najbliższej przyszłości globalne zapotrzebowanie na leki przeciwbólowe znacznie wzrośnie. Główne powody to zwiększenie występowania przewlekłego i ostrego bólu na całym świecie. Społeczeństwa starzeją się, rośnie ogólny poziom stresu, to wszystko również będzie powodowało wzrost wykorzystania środków przeciwbólowych dostępnych bez recepty. To wszystko, w połączeniu z wprowadzeniem nowych produktów i innowacyjnych strategii marketingowych, będzie dalej napędzać wzrost tego segmentu w przyszłości.
